گام به گام با امام موسی صدر/ سیزدهمین روز فروردین

در صفحات تاریخ معاصر ثبت است که امام موسی صدر در سال ۱۳۳۸ به دعوت و توصیه زعمای شیعه از ایران به لبنان هجرت کرد تا رهبری شیعیان لبنان را برعهده بگیرد و برای بهبود وضعیت آنان تلاش کند.
 
وضعیت نامناسب شیعیان، کشمش‌های اقوام و مذاهب و توطئه‌های دشمنان بیرونی کار تمام وقت می‌طلبید. امام از همان روزهای نخست ورود، کار و حرکت خود را بدون وقفه آغاز کرد. او قدم به قدم و گام به گام برای بهبود و تغییر تلاش کرد.

کار بسیار بود و امام صدر از هر فرصت و مناسبتی برای ایجاد تغییر و آگاه کردن مردم استفاده می‌کرد. مستندات و گزارش‌هایی که از فعالیت‌های او ثبت و ضبط شده، همگی بر تلاش خستگی‌ناپذیرش گواهی می‌دهند. تلاشی که تا آخرین لحظات پیش از ربوده شدن و سفر ناتمام صلحش ادامه داشت.

آشنایی و دنبال کردن قدم‌های هدفمند امام صدر و بررسی تجربه موفق او در ساماندهی و ایجاد تشکیلات برای شیعیان و محرومان لبنان به گواه بسیاری از بزرگان و صاحبان اندیشه برای ما ایرانی‌ها ضروری و ارزشمند است. انتشار و رونمایی از مجموعه ۱۲جلدی «گام به گام با امام» در اسفند سال ۱۳۹۶ این فرصت را برای مخاطبان ایرانی و هم‌زبانان امام موسی صدر فراهم کرد تا با تلاش و حرکت او در لبنان بهتر آشنا شوند.

از این رو به مناسبت‌های روزهای بهاری و سال نو تصمیم گرفتیم تا فعالیت‌های امام صدر در روزهای فروردین سال‌های حضورش در لبنان را مرور کنیم. این روزنگارها از مجموعه «گام به گام با امام» استخراج شده است.

در این مطلب، گزارش فعالیت‌های امام در روز دوم آوریل (یعنی سیزدهم فروردین) از سال ۱۳۵۲ تا ۱۳۵۵ درج شده است.

امام صدر در شهرک حور تعلا، شهادت سرباز علی فایز المصری را که 15 روز پیش در یک درگیری در راشیا کشته شده بود، تسلیت گفت. همچنین به شهرک مقنة رفت و شهادت پلیسی به نام محسن علی المقداد را که در واقعه‌ای که هفته گذشته در ضنیة رخ داده بود، تسلیت گفت. (گام به گام با امام، جلد 3، ص 172)

امام صدر در مدرسه فنی و حرفه‌ای جبل عامل در برج شمالی با هیاتی از 14 کشور آمریکایی و اروپایی عضو انجمن دینی کویکر که برای بازدید از جنوب لبنان آمده بودند، دیدار کرد و ضمن خوشامدگویی به آنان، گفت: «بیشتر مشکلات دنیا ناشی از نداشتن شناخت کافی است. امیدوارم که در این سفر خود حقایث را چنان که هست، دریابید. دانستن این حقایق برای برقراری صلح و عدالت سودمند است.» امام مشکل جنوب را از سال 1948 یعنی از زمانی که سازمان ملل، فلسطین را تجزیه کرد برای هیات مزبور تبیین کرد و اشغالگری صهیونیست‌ها و کشتارهای دیر یاسین و کفرقاسم را برای آنان بازگو کرد.

امام صدر در این دیدار در پاسخ به این سوال که آیا می‌خواهد سخنی خطاب به ملت‌های اروپا و آمریکا بگوید، گفت: «خدا پروردگار همه هستی است و فرقی میان آمریکایی و آفریقایی نیست. مرزها ساخته دست بشرند و همه مردم دنیا خانواده‌ای واحدند. حضرت مسیح فرموده است: «چگونه ممکن است شخصی به خداوند ایمان داشته باشد، ولی به وضع همسایه‌اش توجه نکند؟ کسی که در برابر ستمگر ساکت بنشیند، شیطانی لال است.» امام از اعضای هیات خواست تا ویرانی‌ها و کشتارهایی که مشاهده می‌کنند، به اطلاع ملت‌هایشان برسانند. (گام به گام با امام، جلد 5، ص 47)

جلسه مشترک هیات شرعی و هیات اجرایی مجلس اعلای شیعیان به ریاست امام صدر در دارالفتوای جعفری واقع در بئر حسن تشکیل شد. در این نشست امام صدر درباره فعالیت‌ها و رویدادهای دوم فوریه تا اول ژوئن 1976 به ویژه سندی که رئیس جمهور مبنی بر اصلاح قانون اساسی اعلام کرد، نامه 66 تن از نمایندگان پارلمان با موضوع درخواست استعفای رئیس جمهور، از سر گیری نبرد و خشونت و نیز طرح پیشنهادی سوریه برای حل بحران، گزارشی ارائه کرد. (گام به گام با امام، جلد 7، ص 32)