گام به گام با امام موسی صدر/ دوازدهمین روز فروردین

گام به گام با امام موسی صدر/ دوازدهمین روز فروردین

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر، در تاریخ معاصر ثبت است که امام موسی صدر از سال 1338 به دعوت و توصیه زعمای شیعه برای بهبود وضعیت شیعیان لبنان به این کشور سفر کرد و به همراه خانواده در آن اقامت گزید.
وضعیت وخیم شیعیان این کشور و همچنین اوضاع کشور لبنان و لزوم ساخت دوباره این کشور با تمام قومیت‌هایش کار تمام وقتی را می‌طلبید که طبیعتا امام صدر به آن مشغول شد. بنابراین طبیعی است که امام فرصتی برای پرداختن به آیین‌های نوروز باستانی ایران نداشته باشد. البته در لبنان نیز عید نوروز تنها توسط کردهای آن کشور جشن گرفته می‌شود. با این اوصاف اما می‌توان مثلا حضور آیت‌الله سیدرضا صدر در 24 مارس 1973 در لبنان را دیدار دو برابر به مناسبت سال جدید تلقی کرد.
روزنگارهایی که در این سلسله گزارش‌ها به مخاطبان عرضه می‌شود، از مجموعه 12 جلدی «گام به گام با امام» استخراج شده‌اند. این مجموعه گزارش و روزنگار ۱۹ سال طرح‌های خلاقانه و فعالیت خستگی ناپذیر امام موسی صدر و مرجع کامل و دقیقی از مقالات، گفتارها و گفت‌وگوهای ایشان است. «گام به گام با امام» در زمستان سال 96 در شمارگان هزار دوره و بهای 450 هزار تومان از سوی موسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر منتشر شد.
در صفحات تاریخ معاصر ثبت است که امام موسی صدر در سال ۱۳۳۸ به دعوت و توصیه زعمای شیعه از ایران به لبنان هجرت کرد تا رهبری شیعیان لبنان را برعهده بگیرد و برای بهبود وضعیت آنان تلاش کند.
 
وضعیت نامناسب شیعیان، کشمش‌های اقوام و مذاهب و توطئه‌های دشمنان بیرونی کار تمام وقت می‌طلبید. امام از همان روزهای نخست ورود، کار و حرکت خود را بدون وقفه آغاز کرد. او قدم به قدم و گام به گام برای بهبود و تغییر تلاش کرد.

کار بسیار بود و امام صدر از هر فرصت و مناسبتی برای ایجاد تغییر و آگاه کردن مردم استفاده می‌کرد. مستندات و گزارش‌هایی که از فعالیت‌های او ثبت و ضبط شده، همگی بر تلاش خستگی‌ناپذیرش گواهی می‌دهند. تلاشی که تا آخرین لحظات پیش از ربوده شدن و سفر ناتمام صلحش ادامه داشت.

آشنایی و دنبال کردن قدم‌های هدفمند امام صدر و بررسی تجربه موفق او در ساماندهی و ایجاد تشکیلات برای شیعیان و محرومان لبنان به گواه بسیاری از بزرگان و صاحبان اندیشه برای ما ایرانی‌ها ضروری و ارزشمند است. انتشار و رونمایی از مجموعه ۱۲جلدی «گام به گام با امام» در اسفند سال ۱۳۹۶ این فرصت را برای مخاطبان ایرانی و هم‌زبانان امام موسی صدر فراهم کرد تا با تلاش و حرکت او در لبنان بهتر آشنا شوند.

از این رو به مناسبت‌های روزهای بهاری و سال نو تصمیم گرفتیم تا فعالیت‌های امام صدر در روزهای فروردین سال‌های حضورش در لبنان را مرور کنیم. این روزنگارها از مجموعه «گام به گام با امام» استخراج شده است.

در این مطلب، گزارش فعالیت‌های امام در روز اول آوریل (یعنی دوازدهم فروردین) از سال ۱۳۵۴ تا ۱۳۵۷ درج شده است.

********
1 آوریل 1975 (دوازدهم فروردین 1354)
امام موسی صدر در مقر مجلس اعلای شیعیان در حازمیه از کسانی که برای تبریک بیعت شیعیان با او برای ریاست مجلس تا سن 65 سالگی به مجلس می‌آمدند، استقبال کرد. امام در این دیدارها گفت: انسان نمی‌تواند در برابر محرومیت و فقر و گرسنگی و ترس و آوارگی و فساد، فقط ناراحت و غصه‌دار باشد و باید برای اصلاح یا تغییر تلاش کند. امام افزود: خداوند گواه است که ما به این کشور ایمان داریم و برای پاسداری از موجودیت و کرامت آن تلاش می‌کنیم و در راه دفاع از آن جان خود را فدا می‌کنیم.(گام به گام با امام، جلد 5، صص 43 و 44)
1 آوریل 1976 (دوازدهم فروردین 1355)
امام صدر به مناسبت درگذشت یکی از بستگان آقای ریمون اده برای عرض تسلیت به دیدار وی رفت. پس از آن امام این دیدار را فرصت مناسبی نامید برای گفت‌وگو درباره اوضاع داخلی ناگوار لبنان، مشکلات امنیتی و آخرین تحولات در عرصه بین‌الملل پس از ارائه طرح ارجاع مساله لبنان به شورای امنیت. امام این پیشنهاد را تحولی خطرناک دانست که ممکن است موجب بین‌المللی شدن مساله لبنان شود که این خود مقدمه‌ای برای تجزیه لبنان خواهد بود. 
امام در ادامه گفت: «نظر آقای اده را شنیدیم و امیدواریم که این دیدار و تماس‌های دیگری که هر یک از ما انجام می‌دهد، تلاشی موثر در راه حل بحران باشد.» بر اساس اطلاعات موجود، امام صدر و آقای اده درباره موضوع استعفای رئیس جمهور نیز بحث کرده‌اند و امام به وی گفته است که به زودی برای رایزنی با حافظ اسد درباره ابعاد بحران عازم دمشق خواهد شد. (گام به گام با امام، جلد 7، صص 31 و 32)
1 آوریل 1977 (دوازدهم فروردین 1356)
فرمانده جدید ارتش سرهنگ ویکتور خوری به مجلس اعلای شیعیان در حازمیه رفت و با امام صدر دیدار کرد. پس از دیدار امام صدر گفت: «این دیداری تشریفاتی به مناسبت شروع به کار فرمانده جدید بود. با توجه به اوضاع کنونی کشور بویژه در جنوب و ارتباط سرنوشت امنیت در آن با انتخاب فرمانده جدید طبیعی است که در این دیدار به این مشکلات و راه حل آنها پرداخته شود. شاید از درگیری و بحران نظامی بوجود آمده در محور طیبه ــ عدیسه که امروز رخ داد، آگاه باشید. روشن بود که دشمن فرصت اختلاف میان لبنانیان را که مایه تاسف است، غنیمت شمرد و به وسیله بالگرد از راه تپه رب‌ثلاثین وارد خاک لبنان شد که در نتیجه فضای ترس و وحشت در منطقه پدید آمد و پس از به شهادت رساندن گروهی از هم‌وطنان و جوانان در راه دفاع از لبنان، موج بزرگی از مهاجرت به راه افتاد.» 
همچنین امام صدر امروز آخرین تحولات محلی و عربی را با کاردار سفارت قطر، آقای یوسف عبیدان، که برای دیدار با ایشان به مقر مجلس در حازمیه آمده بود، در میان گذاشت. (گام به گام با امام، جلد 8، ص 24 و 25)
1 آوریل 1978 (دوازدهم فروردین 1357)
امام صدر تنگرید ایبسون سفیر نروژ در لبنان را به حضور پذیرفت و در گفت‌وگو با وی اوضاع ناگوار جنوب را بررسی کرد که در پی مهاجرت و آوارگی شمار بسیاری از اهالی منطقه پدید آمده است و بر ضرورت عقب‌نشینی فوری اسرائیل و بازگشت اهالی به روستاها و منازل خود تاکید کرد. پس از آن دیدار امام صدر در گفت‌وگویی اعلام کرد که با سفیر در خصوص «وضعیت نیروهای نروژی حاضر در جمع نیروهای بازدارنده بین‌المللی و مساله تمرکز آنان در منطقه مرجعیون و اوضاع سیاسی کشور و ضرورت همکاری اهالی جنوب با نیروهای بین‌المللی» مذاکره کرده است. سفیر نروژ نیز اعلام کرد که نیروهای این کشور برای خدمت به لبنان و بازگرداندن امنیت به جنوب و حفظ صلح به منطقه اعزام شده‌اند.
در این روز همچنین هانی الحسن، مشاور سیاسی یاسر عرفات در دیدار با امام صدر تجولات جنوب را بررسی کرد. (گام به گام با امام، جلد 9، ص 27)