جنبش محرومان ابزار امام موسي صدر برای دفاع از حقوق شيعيان لبنان

وی که در سال ‪ ۱۹۵۹‬میلادی از ایران به شهر شیعه‌نشین «صور» در جنوب لبنان هجرت کرد، کوشید از طایفهٔ اسلامی شیعه و حقوق دیگر طوایف لبنان و ایجاد وحدت میان آنان در قالب «جنبش محرومان» پشتیبانی کند.

امام موسی صدر بر این باور بود که طایفه شیعه به لحاظ سیاسی، اجتماعی و اقتصادی در طول دوره‌های پیشین در لبنان محروم بوده و برخلاف دیگر طایفه‌ها فاقد مرجعیت دینی خاص خود است.

وی پس از سال‌ها تلاش، موفق شد همه فرزندان شیعه را در جنوب، شرق و دیگر مناطق لبنان جذب و تقویت کند به‌گونه‌ای که حتی بر دیگر نیروهای اجتماعی و سیاسی این کشور تاثیرگذار باشند.

جنبش محرومان که در دهه ‪ ۱۹۶۰‬میلادی به ریاست امام صدر تاسیس شد سیاست آگاه کردن قشرهای مردم، نقد سیاستمداران طایفه شیعه به دلیل بی‌توجهیشان به این طایفه و کوشش برای تامین حقوق شیعیان در ادارات دولتی لبنان را در پیش گرفت.

این جنبش حتی با انتقاد از دولت‌های وقت لبنان به تدریج و بر پایه دفاع از محرومان شیعه راه رشد را در پیش گرفت تا آنجا که هواداران بسیاری را پیدا کرد و امام صدر توانست با شخصیت‌های سنتی شیعه تا مرز جانشینی آن‌ها به رقابت بپردازد.

وی توانست برخی امتیاز‌ها را برای طایفه شیعه از طریق برقراری ارتباط با مقام‌های لبنان و در برخی موارد از طریق فشار به آنان به دست آورد.

تاسیس مجلس شیعیان لبنان در سال ‪، ۱۹۶۷‬تاسیس «مجلس جنوب» در سال ‪۱۹۷۰‬ میلادی و نیز تاسیس جمعیت نیکوکاری، موسسه مطالعات اسلامی، مدرس جبل عامل و جمعیت خانه دختران از جملهٔ این دستاورد‌ها و امتیازهاست.

رهبر ربوده‌شده شیعیان لبنان بار‌ها تاکید کرد که جنبش محرومان ماهیتی ملی و اسلامی دارد که با دیگر نیرو‌ها و احزاب ملی و ترقی‌خواه در سنگر واحد به منظور تحقق مطالبات اجتماعی و سیاسی مردم همراه خواهد بود.

تاسیس جنبش «امل» الهام گرفته از عقاید و اندیشه‌های مترقی امام موسی صدر و برخاسته از جنبش محرومان یکی دیگر از دستاوردهای مهم وی از جمله امتیازهای طایفه شیعیان لبنان است.

 «امل» که دوره‌های سختی را پشت سر گذرانده و فراز و نشیب‌های نظامی و سیاسی را طی کرده اکنون یکی از بازیگران اصلی و باتجربه صحنه سیاست و اجتماع لبنان است.

این جنبش پیش از جنگ گسترده رژیم اشغالگر قدس علیه لبنان، هنگام این جنگ و نیز اکنون که آتش‌بس موقت برقرار شده، سیاست حساب شده‌ای را در پیش گرفت.

امل که اکنون به ریاست «نبیه بری» ‪ ۱۵‬نماینده در مجلس و سه وزیر در کابینه دولت لبنان دارد سعی کرده به اندیشه‌ها، خط مشی و آرمان امام موسی صدر وفادار بماند.

رییس، اعضا و طرفداران امل منتظر روشن شدن سرنوشت امام صدر و بازگشت وی به لبنان و ایران هستند.

وی مرداد ‪ ۱۳۵۷‬خورشیدی در جریان سفر رسمی به پایتخت لیبی در طرابلس ربوده شد.