پیگیری, روابط عمومی
آغاز حرکت حقيقت يابی و تفحص
روز دوشنبه، ۳۰ آگوست ۲۰۰۴، شهر سیدنی شاهد حضور حجت الاسلام سید صدرالدین صدر و پروفسور شبلی ملّاط بود که در رأس یک هیات لبنانی، پس از شرکت در کنفرانس مطبوعاتی و پاسخ به پرسش‌های خبرنگاران، به دعوت سناتور «ادوارد عبید» در پارلمان ایالتی حضور یافتند و عصر همان روز، در همایشی با موضوع «ناپدیدشدن امام موسى صدر و ابعاد حقوقی آن» شرکت کردند.
همچنین هیأت لبنانی عصر دیروز، سه شنبه، پس از دیدار با گروهی از لبنانیان مقیم استرالیا؛ در ضیافت شامی که از سوی اتحادیهٔ انجمن‌های «سن جورج» برپا شده بود، حضور یافتند و امروز، شهر سیدنی را به مقصد کانبرا ترک کردند تا در پایتخت، با تنی چند از شخصیت‌های سیاسی و رؤسای ائتلاف احزاب حاکم و اتحادیه‌های کارگری دیدار و گفتگو نمایند.
• حرکت حقیقت یابی و تفحص صبح دیروز، سید صدرالدین صدر و پروفسور شبلی ملاط، با حضور در کنفرانس مطبوعاتی در موسسه امام موسى صدر در منطقهٔ «بانکسیا» ی شهر سیدنی، به پرسش‌های خبرنگاران پاسخ گفتند. در ابتدا، «کامل مسلمانی» مسئول دفتر نمایندگی جنبش امل در استرالیا، ضمن خوشامدگویی به میهمانان، بازگشت هرچه سریع‌تر امام موسى صدر را خواستار شد. سپس، سید صدرالدین صدر در سخنانی خطاب به حاضران در کنفرانس گفت: «از شما عزیزان به خاطر حضور در این جلسه تشکر می‌کنم. همچنین از برادران عضو جنبش امل شاخهٔ استرالیا، به ویژه برادر کامل مسلمانی و نیز اعضاء محترم مجلس اعلای شیعیان استرالیا سپاسگزارم و برای همهٔ عزیزان توفیق آرزومندم. همچنین، فرصت را غنیمت می‌شمارم و از طریق شما اهالی مطبوعات، درود و سلام خود را به همهٔ لبنانیان مقیم استرالیا نثار می‌کنم. ما از لبنان به اینجا آمده‌ایم تا حرکت حقیقت یابی وتفحص در مورد ناپدیدشدن امام موسى صدر و یارانش شیخ محمد یعقوب و عباس بدرالدین را که در لیبی و به دست عمال قذافی ربوده و ناپدید شدند، از استرالیا آغاز کنیم. اینجانب شخصاً نمی‌توانستم دعوتی را که از سوی برادران انجام شد، نپذیرم و به استرالیا سفر کردم، زیرا علاوه بر اشتیاق دیدار یاران و بستگان، باور داریم که دولت و ملت استرالیا از جمله پیشگامان مسائل مربوط به دفاع از حقوق بشر هستند. نهضتی که با عنوان حقیقت یابی تفحص، امروز و به طور همزمان در چهار نقطهٔ جهان، یعنی لبنان (بیروت)، ایران، ایالات متحده و استرالیا آغازگر آن هستیم، با هدف کشف حقیقت و آشکارکردن ابعاد این جنایت طولانی و آزادی امام موسى صدر و یارانش برپاشده است و بازپرسی قضایی از معمر قذافی و دیگر مسئولان لیبیایی که در پروندهٔ ربوده شدن امام متهم هستند، در دستور کار آن قرار دارد. ما در این راه و برای رسیدن به این هدف، تمامی راهکارهای حقوقی و دیپلماتیک را به کار خواهیم گرفت وبه یاری خدا، این نهضت تا بازگشت امام و یارانش ادامه خواهد یافت و امیدواریم پیام حق طلبانهٔ ما به گوش جهانیان برسد.
• پروفسور ملاط: استرالیا؛ سمبل و الگوی دفاع از حقوق بشر در ادامه، پروفسور ملّاط سخنان خود را چنین آغاز کرد: «این استقبال پرشور، به راستی مرا تحت تاثیر قرارداد. در اینجا لازم می‌دانم علت حضورمان در استرالیا را، آن هم پس از این مدت طولانی، به طور خلاصه بیان کنم. استرالیا از لحاظ حضور ملیت‌های مختلف، شرایط ویژه‌ای دارد و آغاز حرکت ما در استرالیا، می‌تواند ندای ما را به گوش افراد مختلفی از ملیت‌ها و تمدن‌های مختلف برساند. از طرفی، سوابق تاریخی استرالیا در زمینهٔ حقوق‌بشر نیز برای ما جالب توجه بود، به گونه‌ای که آن را الگوی مناسبی در این زمینه یافتیم.
پیش از این، در زمان جنگ‌های طایفه‌ای لبنان، فعالیت در مورد پروندهٔ امام دشوار بود، از سوی دیگر، با توجه به رابطهٔ این پرونده با قوانین جزای بین المللی، تحول و تکامل این قوانین می‌تواند در پیشبرد پرونده مؤثر باشد. هر چند قوانین جزای بین المللی، گاهی در جهت صحیح و‌گاه نیز در جهت نادرست حرکت می‌کنند؛ که بازگشت «پینوشه» به شیلی را می‌توان نمونه‌ای از نقایص این قوانین دانست. مسالهٔ امام موسى صدر نیز در عرصهٔ حقوق بین الملل، با دشواری‌های خاص خود مواجه بوده است.
در اینجا وظیفهٔ خود می‌دانم از سرکار خانم «رباب صدر» که تلاش‌های ایشان، همواره موجب استمرار روند پیگیری پرونده شده، تشکر و قدردانی نمایم. همچنین از جناب آقای نبیه بری، رئیس محترم مجلس لبنان تشکر می‌کنم. ناگفته پیداست که این مسأله، یک مسالهٔ حزبی و طایفه‌ای نیست، بلکه مساله‌ای ملی و عربی است که اطلاعات جدید به دست آمده در این‌باره موجب شد که دادستان کل، جناب قاضی عدنان عضوم، موضوع را مجددا در دستور کار قراردهند».
در ادامه، دکتر ملاط در خصوص روند حقوقی پیگیری پرونده گفت: «تحول مهمی که در این خصوص ایجاد شد، صدور دادخواست دادستان کل در دوم آگوست گذشته بود که زمینهٔ پیگیری پرونده در ابعاد گسترده‌تر را فراهم کرد. هماهنگی میان حق وحقوق شخصی وحق عمومی ونیز در این باره موثر خواهد بود، هرچند مراحل قضایی پرونده‌ها معمولا به کندی پیش می‌رود. صدر: نگران حال امام هستیم.
در ادامه، سید صدرالدین صدر درخصوص علل و انگیزه‌هایی که منجر به ربوده شدن پدرش، امام موسى صدر گردید، تصریح کرد: «علل و عوامل متعددی در این جنایت وجود داشته است. امام به ما آموختند که از جمله علل غنای لبنان، تنوع و تعدد مذاهب در آن است، در حالی که قذافی عقیده داشت لبنان باید به یک کشور کاملاً مسلمان تبدیل گردد [و مسیحی در آن وجود نداشته باشد]. در مورد سفر امام به لیبی نیز باید بگویم که هدف ایشان از آن سفر، پایان دادن به فتنه‌های جدید ایجاد شده در لبنان بود و این کار مستلزم آن بود که با برخی از سران کشورهای عربی دیدار و گفتگو کنند.
در جریان یکی از این دیدار‌ها، رئیس جمهور الجزایر به ایشان پیشنهاد کرد که به لیبی سفر کنند و امام نیز این پیشنهاد را پذیرفتند. صدر افزود: «ما شواهدی در اختیار داریم که نشان می‌دهد امام و یارانش هنوز در زندان هستند و این موجب می‌شود که ما نگران آنان باشیم، از این رو وظیفهٔ خود می‌دانیم که موضوع را تا پایان پیگیری نماییم. تمام تلاش‌های قذافی و عمال او برای ارتباط با خانوادهٔ امام با شکست مواجه شده است. سردمداران رژیم لیبی در ادامه تلاش کردند که به بسیاری از لبنانیان، از جمله شیعیان این کشور «رشوه» پرداخت کنند و به روش‌های غیرمستقیم، با رهبران جنبش امل بر سر این موضوع معامله کنند، اما در همهٔ موارد ناکام و مایوس شدند».
سید صدرالدین صدر در ادامهٔ سخنان خود، تصریح کرد: «از جمله عواملی که قذافی را به عقب نشینی از مواضع دروغین خود واداشت، دخالت ایران، به ویژه شخص رهبر انقلاب آیت الله خامنه‌ای و رئیس جمهور محترم، جناب آقای خاتمی بوده است. نقش ایران در این‌باره مؤثر و مهم است». وی در خصوص تداوم راه و اندیشهٔ امام صدر گفت: «روش و اندیشهٔ امام صدر همواره در میان اعضای جنبش امل و تمامی لبنانیان، ماندگار خواهد بود؛ چرا که ایشان برای تمام لبنان و همهٔ لبنانیان حرکت می‌کردند و موضع ایشان در مورد تهاجم به منطقهٔ مسیحی نشین «دیر احمر» گواهی بر این مدعاست.
• سناتور عبید: امام صدر؛ سمبل وفاق ملی لبنان هنگام ظهر، هیات لبنانی با حضور در پارلمان ایالت «نیوساوث ولز»، در ضیافت نهار «ادوارد عبید»، سناتور لبنانی الاصل استرالیا شرکت کردند. جانشین فرماندار ایالت، آقای «آندره روچوگی» و وزیران ارتباطات و دادگستری ایالت، آقایان «فرانک سار‌تر» و «جان هاتزیسترگوس» از دیگر حاضران در مراسم بودند.
نمایندهٔ اتحادیه فدرال کارگری، «تونی بارک»، کامل مسلمانی، احمدحمود، یحیی رسلان، محمود محسن و آنتوان قزی نیز در ضیافت حضور داشتند.
سناتور ادوارد عبید، در سخنانی ضمن بزرگداشت شخصیت امام موسى صدر، گفت: «چنان‌که می‌دانیم، امام مظهر میانه‌روی، علم و ملی‌گرایی بودند، به گونه‌ای که همهٔ لبنانی‌ها، از هر مذهب و طایفه‌ای، چون پروانه به گرد ایشان می‌گشتند، زیرا اصول و مبانی مطرح شده از سوی امام، با هدف حل مشکلات میهن و با به کارگیری اصول انسانی مطرح گردید».
«عبید» در ادامهٔ سخنان خود، بر لزوم پایبندی به راه و اندیشهٔ امام صدر که میانه‌روی، همکاری و دوری از تفرقه از مهم‌ترین اصول آن است، تاکید کرد. سید صدرالدین صدر و پروفسور ملاط در ادامهٔ سفر خود، عصر روز دوشنبه در همایش باشکوهی که در تالار «ریورساید» مجتمع هیرستون پارک شهر سیدنی برگزار گردید، شرکت کردند اسقف‌ها عاد ابی کرم، عصام درویش و پولس صلیبا، سرکنسول لبنان در استرالیا «روبر نعوم»، روحانیان فرقهٔ مارونی و همچنین شیخ محمد حسین انصاری، منصور لقائی، شیخ محمد صفار و کمال مسلمانی از دیگر حاضران در مراسم بودند.
شخصیت‌های دیگری همچون سناتور ادوارد عبید، پل لینچ (نمایندهٔ پارلمان) و تونی بارک نمایندهٔ اتحادیهٔ فدرال کارگری واتسون، رؤسا و سران انجمن‌ها، احزاب و گروه‌ها و خبرنگاران رسانه‌ها از جمله انور حرب، آنتوان قزی، ژوزف خوری، انیس غانم، احمد سلیم، اکرم مغوش و رئیس و اعضای جنبش امل – شاخهٔ استرالیا – نیز در این همایش حضور داشتند. در ابتدای مراسم، دبیر همایش «محمود حمود» ضمن خوشامدگویی و اعلام عناوین و برنامه‌های همایش، شمّه‌ای از ویژگی‌های امام موسى صدر را برای حاضران بازگو کرد. سپس کودک خردسال «سکینه فرحات» آیاتی چند از کلام الله مجید تلاوت نمود و در ادامه، «روبر نعوم»، سرکنسول لبنان در استرالیا با ذکر مقدمه‌ای، پیام سفیر لبنان جناب آقای «می‌شل بیطار» را قرائت کرد. در بخش دیگری از همایش، سید صدرالدین صدر، در خصوص ابعاد حادثهٔ ناپدید شدن پدرشان نکاتی چند را یادآور شد.
همچنین نمایندهٔ سازمان حقوق بشر استرالیا، خانم «لویس اچ فور» سخنانی ایراد کرد و در ادامه، پروفسور ملاط، اسقف عصام درویش، آقای پل وایت استاد دانشگاه سیدنی، شیخ محمد صفار از کشور عربستان سعودی، آقای مستفان استانتین، حقوقدان؛ و کامل مسلمانی، رئیس دفتر نمایندگی جنبش امل شاخهٔ استرالیا به ترتیب طی سخنانی، با ذکر ویژگی‌ها، مواضع و اندیشه‌های والای امام موسى صدر، با تجلیل از شخصیت و اندیشهٔ فراگیر و آرمانی ایشان در حمایت از همهٔ اقشار و گروه‌های جامعه، درخصوص تحولات حقوقی در روند پروندهٔ ایشان به بحث و تبادل‌نظر پرداختند.
منبع: روابط عمومی مؤسسۀ امام موسی صدر