عقل ‌مداری ويژگی خطاب امام موسی صدر با مردم بود

به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا)، نخستين گفت‌وگوی تلويزيونی با موضوع «بررسی ابعاد اجتماعی و سياسی شخصيت امام موسی صدر» ديروز، اول اسفند، با حضور حجت‌الاسلام والمسلمين صادق نابلسی، پژوهشگر اسلامی لبنان و فرزند علامه عفيف نابلسی و محمد نمر زغموت، رئيس شورای اسلامی فلسطين در لبنان، به همت ايكنا در بيروت پايتخت لبنان برگزار شد.

نابلسی در ابتدای اين گفت‌و‌گو كه توسط شبكه ماهواره‌ای «المنار» لبنان پوشش داده شد، در مورد محصور نبودن گفتار و كردار امام موسی صدر به زمان و مكان خاصی گفت: شخصيت امام موسی صدر را نمی‌توان به مرزهای زمانی و مكانی محدود كرد؛ زيرا ايشان شخصيت بسيار مؤثری داشتند كه پرتوهای آن در لبنان، كشورهای عربی و اسلامی موثر واقع شد و توانست در گسترش اسلام ناب محمدی گام‌های مؤثر و مهمی بردارد.

وی افزود: امام موسی صدر انديشه‌ها و ايده‌های خود را از طريق طرح‌ها و برنامه‌های مختلفی پيگيری كرد تا بتواند به اهداف خود تحقق بخشد و تاثير انديشه‌هايش بر ديگران را به صورت عملی مشاهده كند.

نابلسی تصريح كرد: امام صدر در عرصه‌های سياسی، اجتماعی و فرهنگی تاثيرگذار بوده و در بسياری از عرصه‌های ديگر كه احساس می‌كرد ورودش لازم و ضروری است نيز وارد شد و تاثير به‌سزايی بر جای گذاشت.

وی در ادامه اظهار كرد: در دوره‌ای كه امام موسی صدر در لبنان حضور داشت، منطقه شاهد تحولات عميق سياسی و نظامی بود؛ بنابراين شرايط آن دوره نيازمند وجود مردی شجاع بود كه بتواند لبنان را از حالت سكون خارج و به مرحله عمل و فعاليت وارد كند.

نابلسی در ادامه اين گفت‌وگوی تلويزيونی در پاسخ به پرسش مجری برنامه مبنی بر اين‌كه امام موسی صدر چگونه توانست انديشه‌ها و ايده‌های خود را عملی كند و چه انديشه و ايده‌هايی داشت كه از طريق آن‌ها توانست بر تمامی گروه‌ها و احزاب لبنانی مؤثر واقع شود، گفت: شخصيت امام موسی صدر اقتدار، صلابت و اعتبار بالايی داشت و ايشان با داشتن چنين شخصيتی، توانست مردم را با عقلانيت مورد خطاب قرار دهد و و در عين حال در خطاب قراردادن اقشار فقير و بی‌سواد، در سطحی بسيار ساده و ابتدايی سخن می‌گفت.

اين پژوهشگر اسلامی لبنان اضافه كرد: امام موسی صدر تلاش كرد تا در سطوح مختلف سخن بگويد؛ بنابراين اين امر نيازمند اشراف و تسلط كافی وی بر سطوح مختلف علوم عقلی، دينی، مذهبی و انديشه‌های مختلف بود.

نابلسی تاكيد كرد: مسئله دومی كه در پاسخ به سوال فوق می‌توان مطرح كرد اين است كه امام موسی صدر دارای پايه و بنيان دينی باقدرتی بود، به اين معنی كه تمامی گرايش‌های فكری، دينی، فرهنگی و سياسی ايشان بر بنيان اعتقادی راسخ و مستحكمی استوار بود.

وی گفت: امام موسی صدر انديشه سياسی خود را با تكيه بر آموزه‌های دينی در سطح لبنان و جهان عربی مطرح می‌كرد، هرچند كه بر انديشه غربی اشراف داشت، اما تمام طرح‌ها و ايده‌های خود را بر اساس اعتقادات اسلامی مطرح می‌كرد.

اين پژوهشگر اسلامی لبنان خاطرنشان كرد: امام موسی صدر هميشه در سخنرانی‌های خود به مقوله‌ها و آموزه‌های دينی استناد می‌كرد و اين‌گونه استنادها را در تمامی عرصه‌های ايجاد هم‌زيستی ميان پيروان مذاهب مختلف در لبنان، مقابله با رژيم صهيونيستی، در عرصه روابط اجتماعی ميان مردم، روابط بين‌المللی كشورها با همديگر و غيره به كار می‌گرفت.

وی با اشاره به اين مطلب عنوان كرد: امام موسی صدر در دو سطح فكری و فرهنگی دارای خط‌مشی متكاملی بود كه ايمان، توحيد و دين مبين اسلام پايه و اساس آن را تشكيل می‌دهند و با كمك آن توانست همه ابعاد انديشه خود را توضيح دهد و به كمك آن با ديگر خط‌مشی‌های ديگر در ارتباط بود.

نابلسی افزود: امام موسی صدر با تكيه بر اين ابعاد اسلامی مشترك با تمامی گروه‌های اسلامی ارتباط برقرار می‌كرد و همواره در پی ساخت امت اسلامی، حفظ استقلال و عزت آن بود.

وی تصريح كرد: امام موسی صدر طرح ايجاد وحدت در ميان مسلمانان را بسيار پيگيری كرد و به دنبال ايجاد حلقه‌های اشتراك ميان مسلمانان و متصل ساختن آن‌ها بود تا به اين طريق پيام اسلام را به همه جهانيان برساند.

صادق نابلسی در پاسخ به پرسش مجری برنامه مبنی بر اين‌كه نقش امام موسی صدر در ايجاد وحدت و همدلی ميان مذاهب اسلامی و اديان مختلف را چگونه ارزيابی می‌كنيد، تصريح كرد: وحدت امت اسلامی و ايجاد تقريب ميان مذاهب اسلامی از مهم‌ترين اولويت‌های امام موسی صدر بود و برای همين بود كه ايشان همواره در حال سفر از كشوری به كشور ديگر و از نشستی به نشست ديگر بود.

وی افزود: امام موسی صدر نقش به‌سزايی در ايجاد وحدت و همدلی در لبنان و ايجاد يك ميراث متمدن فراتر از هرگونه تعصب در لبنان بود.

نابلسی در ادامه اظهار كرد: امام موسی صدر فتواهای فراوانی را برای ايجاد اتحاد ميان سنی‌ها و شيعيان صادر كرد كه از مهم‌ترين آن‌ها می‌توان به تلاش‌های ايشان برای يكسان‌سازی اذان اشاره كرد و امام بارها تاكيد داشت كه اتحاد تنها راه درستی است كه امت اسلامی می‌تواند در پيش بگيرد.

وی در پاسخ به سوال ديگری مبنی بر اين‌كه تاثير تاسيس جنبش امل كه يكی از اقدامات امام موسی صدر بود را بر زندگی مردم لبنان چگونه ارزيابی می‌كنيد، افزود: امام موسی صدر در سخنان و اقدامات خود تمامی عرصه‌های سياسی، فرهنگی و نظامی لبنان را در نظر می‌گرفت و جنبش امل را برای مقابله با رژيم صهيونيستی تاسيس كرد.

وی افزود: امام صدر كه هميشه خواستار صلح و آرامش در لبنان بود، در مقابل برای مواجهه با رژيم صهيونيستی اسلحه به دست می‌گرفت و اين مسئله به اشتباه از سوی برخی‌ها كه ايشان را امام صلح و هم‌زيستی مسالمت‌آميز می‌خواندند، تناقض و عدم هماهنگی در خط‌مشی امام موسی خوانده می‌شد.

نابلسی در ادامه بيان كرد: امام موسی صدر از مسلمانان و كشورهای اسلامی مختلف خواست تا مانع رژيم صهيونيستی از اشغال جنوب لبنان بشوند، اما چون پاسخی دريافت نكرد به تاسيس مقاومت مردمی پرداخت و برای مقابله با دشمن صهيونيستی جنبش امل را تاسيس كرد و با مجاهدت و ايثار ايشان و همراهی‌های مردم لبنان با ايشان توانست مقاومت را تشكيل داده و جهاد عليه رژيم صهيونيستی را آغاز كند.

در ادامه اين گفت‌وگوی تلويزيونی كه از سوی شبكه المنار پوشش داده می‌شد، «محمد نمر زغموت» نيز به سخنرانی پرداخت و گفت: ديدگاه امام موسی صدر درباره حمايت و تقويت عدالت اجتماعی در ميان گروه‌های لبنانی مختلف متفاوت بود و در حقيقت در اين زمينه می‌توان امام موسی صدر را امام عادل معرفی كرد؛ زيرا كه ايشان عالم ربانی بودند كه راه خود را در راه خدا و خدمت به خلق او گذراند.

وی با ابراز اميدواری نسبت به بازگشت امام موسی صدر با سلامت كامل تصريح كرد: ايشان امام صلح و آرامش و عالم ربانی آگاه به امور دينی بودند كه ان شاءالله خداوند ايشان را صحيح و سالم به جامعه خود بازگردانند.

زغموت در ادامه اظهار كرد: امام موسی صدر با تكيه بر حكمت و اطلاعات دينی در راه خدا و در راه خدمت به خلق خدا تلاش كرد و من در بسياری از مسائل ايشان را همراهی می‌كردم.

وی خاطرنشان كرد: هرگاه درباره مسائل اجتماعی با ايشان سخن می‌گفتم ايشان را مانند مصلح اجتماعی می‌يافتم و اين همان شيوه و راه قرآنی است زيرا اين كتاب آسمانی در راه تحقق مصلحت انسان نازل شده و هميشه خطاب آن «يا ايها الناس» و نه «يا ايها المومنين» بوده است.

وی تاكيد كرد: ملت‌ها همواره با تكيه بر اين اصل حركت خود را آغاز كرده‌اند و ما به‌عنوان علمای اسلام بايد در خدمت به انسان گام برداريم و انسان را به خاطر انسان بودن مورد احترام قرار دهيم و همانند امام صدر در درجه دوم به هموطنان مسلمان و مسيحی و عرب و غير عرب خدمت‌رسانی كنيم.

زغموت تصريح كرد: امام موسی صدر هميشه اين حديث امام علی(ع) را راهنمای راه خود قرار می‌داد كه می‌فرمودند: «البشر صنفان؛ اخ لك فی العقيدة و اخ لك فی الانسانية»: انسان‌ها دو نوعند: برادر تو در عقيده و برادر تو در انسانيت.

وی همچنين عنوان كرد: امام موسی صدر در پی تحقق وحدت اسلامی در ميان لبنانی‌ها و سپس در ميان عرب‌ و پس از آن در ميان سراسر امت اسلامی بود به‌ويژه كه ايشان در دوره‌ای حضور داشتند كه اوضاع دينی، اجتماعی و اقتصادی نابسامان بود بنابراين مطرح كردن وحدت در آن وضعيت ابتكار جديدی از سوی امام موسی صدر بود.

زغموت در پايان خاطرنشان كرد: امام موسی صدر با ايجاد وحدت در ميان پيروان مذاهب اسلامی در لبنان و همچنين پيروان اديان مختلف در اين كشور تفرقه را در جامعه از بين برد و دشمنی تاريخی موجود در دل‌های آنان را از ميان برداشت و با ايجاد همدلی، وحدت را در ميان لبنانی‌ها به وجود آورد.

يادآور می‌شود، اين برنامه تلويزيونی به همت خبرگزاری ايكنا و با همكاری رايزنی فرهنگی ايران در لبنان و مؤسسه فرهنگی ـ تحقيقاتی امام موسی صدر در تهران، در محل رايزنی فرهنگی در بيروت توليد و ضبط شد.

منبع: خبرگزاری ايكنا