شيرين عبادی: مظلوميت امام‌‏صدر را با بلندگوهايي كه در اختيار دارم فرياد مي‌‏زنم، وزارت امورخارجه پاسخ دهد در قبال ناپديد شدن امام چه كرده است؟

به گزارش خبرنگار سرویس دیپلماتیک ایلنا، شیرین عبادی که در نشست حقوقی بررسی راه‌‏های حقوقی پی‌‏گیری پرونده امام موسی صدر و در جمع خبرنگاران داخلی و خارجی سخن‌‏ می‌‏گفت، با تأکید بر اینکه حضور من در این نشست خبری برای اعلام نظر شخصی خود در خصوص یک مسأله سیاسی ـ حقوقی است، افزود: من، نه عضو کمیته پی‌‏گیری این پرونده هستم و نه وکیل خانواده امام موسی صدر؛ بلکه به‌‏عنوان یک وکیل مدافع ایرانی که عمری در راه پیشبرد حقوق‌‏بشر در ایران تلاش کرده‌‏ام، سخن می‌‏گویم.

عبادی با بیان اینکه از دید من و قوانین ایران، امام صدر، ایرانی است زیرا تابعیت ایران داشته و تابعیت ایرانی رسماً از او سلب نشده و آن را پس نداده است، گفت: بنابراین اگر تابعیت دیگری هم برای وی موجود است از نظر قانون مدنی ایران پذیرفته نیست.

وی تصریح کرد: من به‌‏عنوان کسی که به مسأله حقوق بشر علاقه‌‏مند هستم به مسأله امام صدر علاقه‌‏مندم؛ همان‌‏گونه که به مسأله پیروز دوانی و پیروز دوانی‌‏‌ها حساس هستم.

عبادی با اشاره به اینکه امام در سفر به لیبی ناپدید شد و لیبی اعلام کرد که ایشان به ایتالیا رفته‌‏اند، گفت: اما در اثر پی‌‏گیری‌‏های قضایی، عدم صحت این حرف به اثبات رسیده و با توجه به شواهد موجود از سوی دادستان کل لبنان برای قذافی احضاریه‌‏ای صادر شد.

عبادی تصریح کرد: در جهان امروز، استعمارگران و نواستعمارگران علاقه‌‏مند هستند که اسلام را به‌‏گونه‌‏ای معرفی کنند که توجیه‌‏گر تئوری غلط برخورد تمدن‌‏‌ها و جنگ‌‏هایی باشد که خاورمیانه را می‌‏سوزاند؛ ادامه داد: فرد یا گروهی با سوء استفاده از نام اسلام، به ترور و خشونت دامن می‌‏زنند حال آنکه حرف ما این است که باید خطای افراد را از حساب مذهب و تمدنی که به آن تعلق دارند جدا کنیم.

وی افزود: همان‌‏گونه که خطای جنگ در جنگ بوسنی را به پای مسیحیت نگذاشتیم و یا نادیده‌‏انگاشتن تمام قطعنامه‌‏های سازمان ملل از سوی اسرائیل را به پای یهودیت نمی‌‏گذاریم، این خشونت‌‏‌ها را نیز نباید به پای اسلام بنویسیم. عبادی با بیان اینکه برخی از حکومت‌‏های اسلامی، نقض حقوق بشر و عدم دموکراسی در کشورشان را منتسب به اسلام می‌‏کنند و برای توجیه ظلم و ستم خود از آن استفاده می‌‏کنند، گفت: در این می‌ان، افرادی که معتقد به اسلام پویا هستند و اعتقاد دارند اسلام با دموکراسی و حقوق بشر انطباق دارد از دو سو مورد حمله هستند و در این لحظات حساس وجود افرادی مانند امام صدر مورد نیاز جهان اسلام است. وی با اشاره به حوادث عراق، گفت: ما در این برهه به افرادی نیاز داریم که مانند آیت‌‏الله سیستانی فکر کنند زیرا می‌‏شود با عطوفت و رأفت عمل کرد و امام صدر از آن افرادی بود که مروج این افکار است.

وی ادامه داد: در حقیقت در پی‌‏گیری‌‏های قضایی که در دو کشور صورت گرفته اثبات شده است که امام، ربوده شده و اگر نتوانیم متهم اصلی را با قاطعیت و بنا به دلایل حقوقی معرفی کنیم می‌‏توانیم بگوییم این اتفاق در لیبی افتاده و بگوییم فرد، گروه، دسته و افرادی که مرتکب این جرم شدند تحت حمایت حکومت لیبی بودند. برنده جایزه صلح نوبل با بیان اینکه وقتی حکومتی مسأله‌‏ای را اعلام می‌‏کند باید مسؤولیت اعلام آن را هم بپذیرد، گفت: دولت لیبی اعلام کرد که امام وارد ایتالیا شده بود و به همین دلیل دادستان کل لبنان توانست احضاریه‌‏ای برای قذافی صادر کند.

عبادی تصریح کرد: حضور من در اینجا صرفاً برای احترام به افکار ایشان است و من به‌‏عنوان یک حقوقدان از وزارت امورخارجه کشورمان سؤال می‌‏کنم که شما در قبال ناپدید شدن یک ایرانی تا کنون چه کاری کرده‌‏اید؟ آیا نامه‌‏ای ارسال کرده‌‏اید و یا باز خواستی انجام داده‌‏اید و اگر نه چرا؟

وی افزود: کدام مصلحت بالا‌تر از عدالت است؟ کدام مصلحت سیاسی ایجاب می‌‏کند که عدالت اجرا نشود. در قبال اینکه یک شهروند ایرانی گم شده است شما چه کردید؟ عبادی ادامه داد: شاید سال‌‏های اولیه، جوابی نسبتاً قابل قبول داشتیم و می‌‏گفتیم درگیر جنگیم و سال‌‏های اولیه انقلاب است اما حالا چه؟ کم‌‏کاری کردیم و مسامحه شده است. خدا کند که این مسامحه بنا بر مصلحت سیاسی نباشد و صرفاً یک سهل‌‏انگاری باشد. به امید روزی که بتوانیم این سهل‌‏انگاری جبران کنیم. وی اظهار داشت: می‌‏شد برای پی‌‏گیری حقوقی پرونده امام موسی صدر در محاکم ایران به قانون «قابلیت محاکمه جنایت‌‏کاران علیه بشریت و عاملان نسل‌‏کشی در دادگاه‌‏های ایران» که در مجلس ششم تصویب و از سوی شورای نگهبان رد شد استناد کرد اما اگر در ارتباط با مجلس ششم و مصوباتی که داشت این قدر خرده‌‏گیری نمی‌‏شد این قانون تاکنون به تصویب رسیده بود.

عبادی اضافه کرد: چه‌‏بسیار، ناپدیدشدگان مثل امام صدر و پیروز دوانی که ‏می‌‏شود راجع به آن‌ها صحبت کرد و امیدواریم روزی شاهد قوانین منطق با نیازهای زمان در کشور باشیم و بدانیم قانون یکی از مهم‌‏‌ترین ابزارهای فرهنگ است.

شیرین عبادی در پاسخ به این سؤال که با توجه به ظرفیت‌‏های خاصی که به‌‏عنوان برنده جایزه نوبل دارید چه اقداماتی می‌‏توانید در خصوص این پرونده انجام دهید، گفت: برنده جایزه صلح نوبل بودن، این امکان را به کسی نمی‌‏دهد که خلاف قوانین داخلی و بین‌‏المللی کاری انجام دهد؛ این‌‏گونه جوایز، تنها بلندگوهای بیشتری در اختیار برندگان قرار می‌‏دهد که افکار عمومی را به یاری طلبند.

وی اضافه کرد: قرار نیست به کسی که برنده جایزه صلح نوبل می‌‏شود، کلید طلایی زندان‌‏‌ها را بدهند که زندانیان سیاسی را آزاد کند و یا به کشوری که عضو دیوان کیفری بین‌‏المللی لاهه (ICC) نیست، بگوید عضو شود.

عبادی با بیان اینکه امکانات من هم مثل دیگران است؛ فقط بلندگوهای بیشتری در اختیار دارم که مظلومیت افراد را فریاد بزنم، گفت: یکی از این مظلومان، امام صدر است.

وی در پسخ به این سؤال که آیا پیام خاصی برای دولت لیبی دارید، گفت: من برای دولت‌‏‌ها هیچ وقت پیامی ندارم؛ من برای مردم صحبت می‌‏کنم و اگر طرف خطاب من، هر دولتی باشد حرفی ندارم اما برای مردم لیبی صحبت دارم و آن این است که کمک کنید. درحل این قضیه، مردم لیبی، مؤثر‌ترین افراد هستند زیرا می‌‏توانند به حکومت‌‏شان فشار آورند. عبادی در پاسخ به سؤال خبرنگار ایلنا مبنی بر اینکه آیا وکالت خانواده امام صدر را برای این پرونده می‌‏پذیرید، گفت: این پرونده تا کنون در ایران مطرح نشده و من صلاحیت وکالت در محاکم لبنان را ندارم؛ اجازه دهید هر وقت پرونده در ایران مطرح شد، آن وقت نظر خود را اعلام کنم.

وی تصریح کرد: اما من به‌‏عنوان مدافع حقوق‌‏بشر، باید همواره در خدمت مظلومان باشم. عبادی در پاسخ به اینکه آیا اگر محاکم ایران وارد رسیدگی شوند آیا کار آن‌ها مخل دادرسی در لبنان نمی‌‏شود، اظهار داشت: خیر؛ اگر محاکم ایران در این قضیه وارد شوند و به مسائل حقوقی ناپدید شدن امام بپردازند هیچ خللی در رسیدگی به پرونده‌‏های متشکله در لبنان وارد نمی‌‏شود بلکه باعث تقویت آن‌ها نیز می‌‏شود.

وی ادامه داد: دادگاه‌‏های کشورهای مختلف می‌‏توانند با معاهدات بین‌‏المللی که منعقد می‌‏کنند به کمک هم بیایند و به هر حال اگر ما چنین معاهداتی هم نداشته باشیم و یا نخواهیم منعقد کنیم باز هم خللی به رسیدگی وارد نمی‌‏کند. عبادی گفت: من هم در خصوص اقداماتی که وزارت امورخارجه کرده پرسشگرم. صحبت‌‏کردن و مصاحبه به تنهایی کفایت نمی‌‏کند زیرا اقدامات قضایی یا سیاسی از نوع دیگری است. وی در پاسخ به این سؤال که آیا می‌‏توان قانونی تصویب کرد که صلاحیت محاکم ایران را برای پی‌‏گیری این پرونده به رسمیت شناخت، گفت: البته صلاحیت محاکم، طبق قانون است.

برنده جایزه صلح نوبل افزود: باید توجه داست که حکمی که در ایران یا هر جای دنیا و علیه هر کسی صادر می‌‏شود زمانی به درد می‌‏خورد که جنبه اجرایی داشته باشد و الا روی کاغذ نوشتن، دردی دوا نمی‌‏کند و بنابراین باید به دنبال راه‌‏حلی باشیم که احکام، اجرا شود.

وی در پاسخ به این سؤال که آیا اگر حکمی صادر شود می‌‏توان آن را در سطح شورای امنیت سازمان‌‏ملل‌‏متحد پی‌‏گیری کرد، اظهار داشت: صدور حکم در ایران، مجوز ارجاع پرونده لیبی به شورای امنیت نخواهد بود زیرا رفتن پرونده به شورای‌‏امنیت قوانین خاصی دارد اما اگر این مسأله در ارگان‌‏های سازمان ملل رسیدگی شود راهکارهای ارجاع پرونده به شورای امنیت‌، قابل بررسی است. در ادامه این جلسه، ناصری طاهری، مدیرعامل خبرگزاری جمهوری اسلامی با اشاره به ملاقات ابطحی و سیف‌‏الاسلام گفت: این ملاقات، در چارچوب مأموریت ابطحی صورت گرفت.

وی افزود: یکی از دغدغه‌‏های جدی امام‌‏خمینی (س)، موضوع امام صدر بود که از سال ۱۳۷۶ یکی از دغدغه‌‏های جدی رئیس‌‏جمهور بود و ابطحی را مأمور این کار کرد و وی در این هفت سال، مکالمات و مکاتبات متعددی داشت که ضرورتی برای الزام هماهنگی این اقدامات با خانواده امام و کمیته پی‌‏گیری وجود نداشت.

در پایان، «حورا صدر»، فرزند امام‌‏صدر نیز با بیان اینکه این ملاقات‌‏‌ها، جدید نیست و مربوط به یک‌‏سال پیش است، گفت: این مذاکرات به دلیل وقت‌‏کشی لیبی و حرف‌‏های بی‌‏ربط آن‌ها عملاً بی‌‏نتیجه ماند و کاملاً مشخص است که این شایعات از سوی لیبی دامن زده می‌‏شود و به همین دلیل ما حاضر نیستیم با آن‌ها معامله کنیم یا بر سر میز مذاکره بنشینیم.

وی ادامه داد: همه ما معتقدیم که امام، زنده است و دلایلی داریم که نه‌‏تن‌ها برای ما بلکه برای دیگرانی که دو سال پیش از زندان‌‏های لیبی آزاد شدند قابل ارائه و استناد است.

منبع: خبرگزاری ایلنا